Definitie van patient empowerment
“Een geëmpowerde patiënt heeft controle of controlegevoel
over het management van zijn conditie in het dagelijks leven”
European Patients Forum, 2015 / Edgard Eeckman, 2018
Belangrijke elementen in deze definitie
1. Geen enkel mens heeft over alles controle. Een ambitie van patiënten om over alle aspecten van hun zorgproces controle te hebben, is daarom onrealistisch, weze dat het streven zoveel mogelijk controle zou moeten zijn. Met betrekking tot aspecten waarover patiënten geen controle hebben (je ligt verdoofd op de operatietafel) kan wel een gevoel van controle worden gecreëerd, door de patiënten goed te informeren en een vertrouwensrelatie op te bouwen. Daarom bevat de definitie zowel ‘controle’ als ‘controlegevoel‘.
2. Het woord ‘Controle‘ moet geïnterpreteerd worden als ‘zelfcontrole’, het gevoel dat je controle hebt, dat je aan het stuur zit van je eigen bestaan. Het gaat dus niet om het controleren van anderen, zoals bijvoorbeeld zorgverstrekkers.
3. ‘Het management van zijn conditie in het dagelijks leven’ is een indicatie dat de definitie verder gaat dan zorg en ook welzijnin het algemeen omvat.
4. Voortbouwend op punt 2 legt de definitie ook verantwoordelijkheidbij de zorgvrager (patiënt, cliënt, bewoner): de verantwoordelijkheid om de afsproken therapie zo nauwgezet mogelijk te volgen en om zo gezond mogelijk te leven.
5. De definitie legt de focus op het eindresultaat van het empowerment-proces (want het is een proces, zie de pagina ‘Kernaspecten van patient empowerment’) en niet op wie ervoor moet zorgen. Dat eindresultaat wordt immers gecreëerd door alle betrokkenen samen: de zorgvrager, de zorgverstrekker, de zorgorganisatie en het zorgsysteem.
Bron: Eeckman, E. (2018). Power to the patient? Studying the power balance between patient and GP in relation to Web health information. (Doctor), VUB, Brussels.
Aanbevolen lectuur
Dit boek is tegelijk het toegankelijk verslag van wetenschappelijke inzichten rond Patient Empowerment én een persoonlijk getint verhaal. Communicator, onderzoeker en auteur Edgard Eeckman baseert zijn betoog over de relatie tussen patiënt en arts zowel op uitgebreid literatuuronderzoek, zijn eigen wetenschappelijk onderzoek als op zijn eigen persoonlijke ervaring met de gezondheidszorg.
Hij bekijkt de macht in de relatie patiënt-arts vanuit een ongebruikelijke invalshoek. Op de achtergrond van de relatie sluimert afhankelijkheidsmacht: een macht die niet altijd zichtbaar is, maar wel grote invloed kan hebben op het gedrag van de patiënt. En op dat van de zorgverlener.
De bestellen bij uitgever POLITEIA.

